فلزات رنگین در واقع همان فلزات غیر آهنی و آلیاژهای آن ها گفته می شود. طلا، مس، آلومینیوم، برنج، روی، برنز و… در دسته فلزات رنگین قرار دارند.
امکان جوشکاری در این فلزات رنگین وجود دارد اما کاری دقیق بوده و به آشنایی به اصول جوشکاری، مهارت و تمرکز کافی احتیاج دارد. در ادامه این مقاله بیشتر با پروسه جوشکاری فلزات رنگین آشنا خواهید شد.
انواع جوشکاری فلزات رنگین
جوشکاری فلزات رنگین انواع مختلفی داشته شامل موارد زیر می باشد:
- جوشکاری فلزات رنگین با گاز استیلن یا کاربیت (یا فلزات غیر آهنی)
- جوشکاری مس با گاز
- جوشکاری سرب
- جوشکاری چدن با برنج یا لحیم سخت برنج
- جوشکاری منگنز
- جوشکاری برنج با گاز
- جوشکاری طلا
که در ادامه به توضیح مختصری در مورد انواع جوشکاری فلزات رنگین پرداخته شده است.
جوشکاری فلزات رنگین با گاز استیلن یا کاربیت (یا فلزات غیر آهنی)
فلزات غیر آهنی یا فلزات رنگی به فلزاتی گفته می شود که فاقد آهن و یا آلیاژهای آن باشند. مانند: مس، برنج، برنز، آلومینیوم، منگنز، روی و سرب. تمام فلزات رنگین را با کمی دقت و مهارت و آشنائی با اصول جوشکاری می توان جوش داد و برای جوشکاری این نوع فلزات بایستی خواص فلز را در نظر گرفت.
جوشکاری مس با گاز
بهترین طریقه برای جوشکاری مس جوشکاری با اکسیژن است. ضمناً می توان جوشکاری مس را با قوس الکتریک یا جوش برق نیز انجام داد.
جوشکاری سرب
در این نوع جوشکاری بیشتر از گاز هیدروژن و اکسیژن استفاده می گردد. در جوشکاری سرب احتیاج به گرد مخصوص نیست ولی باید قطعات کار را قبل از جوشکاری کاملاً صیقلی نموده سیم جوش سرب باید کاملاً خالص باشد چون سرب مذاب بسیار سیال میباشد. لذا جوشکاری درزهای قطعات سربی که به وضع قائم قراردارند بسیار دشوار و مستلزم مهارت و تجربه زیاد است.
جوشکاری چدن با برنج یا لحیم سخت برنج
چدن را می توان با برنج جوش داد .قطعات چدنی را باید همان طوری که برای جوشکاری با سیم جوش چدنی آماده می شوند برای برنج جوش آماده ساخت. لبه های درز جوش را باید به وسیله سوهان یا ماشین تراشید و هیچگاه لبه های درز قطعات چدنی را با سنگ سمباده پخ نزنید.
زیرا ذرات گرافیت روی ذرات آهن مالیده می شوند و لحیم سخت خوب به چدن نمی چسبد. قطعات چدنیرا قبل از شروع به جوش دادن حدود ۲۱۰تا ۳۰۰درجه سانتی گراد گرم کنید و گرد جوشکاری مخصوص چدن به کار ببرید تا بهتر به هم جوش بخورد.
جوشکاری منگنز
از منگنز به صورت خالص استفاده نمی شود و در جهت عکس از آلیاژهای ماگنزیوم استفاده می شود که برای ریختگی فشاری از آناستفاده می گردد.
جوشکاری برنج با گاز
برنج مهمترین آلیاژ مس است و از مس و روی و گاهی قلع و مقداری سرب تشکیل می شود، این فلز در مقابل زنگ زدگی و پوسیدگی مقاوم است. چون روی در حرارت نزدیک ذوب برنج تبخیر می گردد بنابراین جوشکاری با این فلز مشکل می باشد.
برنج از ۶۰ درصد مس و ۴۰ درصد روی و گاهی مقداری سرب تشکیل شده است. درموقع جوشکاری روی به علت بخار شدن و اکسید روی محل جوش را تیره کرده و عمل جوشکاری را مشکل تر می نماید. ضمناً گازهای حاصله خطرناک بوده و باید از محل کار تخلیه گردند.
در مواقع جوشکاری حرکت دست بسیار مهم است و باید حتی الامکان سرعت دست را زیاد کرده و گرده جوش کمتری ایجاد نمود تا فرصت زیادی برای تبخیر روی نباشد. برنج را می توان با الکترودهای گرافیتی و معمولی جوشکاری نمود،درجوشکاری برنج از قطب معکوس استفاده می شود.
جوشکاری طلا
جوشکاری طلا به طریقه DC باجریان مستقیم انجام میگردد. الکترود را به قطب منفی وصل می نمائیم و یا با جریان فرکانس زیاد جریان متناوب کار میکنیم.
ضمناً می توان برای جوشکاری طلا از طریقه جوشکاری نقطه جوش استفاده کرده و پس از جوشکاری به وسیله صیقل نمودن با الکل کار را براق می نمائیم. ضمناً به وسیله جوشکاری کند پرسی نیز می توان طلا راجوش داد. جوش دادن متداول با شعله ای ریز و دقیق شبیه جوشکاری نقطه جوش می باشد.
سخن پایانی
با توجه به مواردی که در بخش های قبلی مقاله گفته شد، به فلزات غیر آهنی، فلزات رنگین گفته می شود که امکان جوشکاری بر روی آن ها نیز وجود دارد. هر یک از انواع فلزات از ویژگی هایی خاصی برخوردار بوده و جوشکاری آن ها به روش های متفاوتی انجام می شود.
که در این مطلب به انواع روش های جوشکای فلزات رنگین پرداخته شده است. لازم به ذکر است که جوشکاری فلزات به ویژه فلزات رنگین، کار ساده ای نبوده و به سرعت عمل بالا، مهارت و دقت نیاز دارد. بنابراین ضروری است که پروژه جوشکاری فلزات رنگین را به افراد حرفه ای و ماهر بسپارید.
همچنین؛ برای دریافت اطلاعات بیشتر در مورد مبحث جوش به دانشنامه آهن باکس مراجعه نمائید.
فراوانی علم و آگاهی همواره بر شما جاری باد.